Connect with us

Polítika

José Felix Lobato: Laiha Boot Ida Mak Tau Matan Ba Nicolau Lobato Nia Moris-Fatin

Published

on

Hatutan.com, (07 Abril 2022), Díli-Saudozu Prezidente Nicolau Lobato nia tiun-rasik,  José Felix Andrade Lobato, hateten, ema hotu bainhira halo polítika atu hetan ukun sempre lori naran-boot Nicolau Lobato nian ba sira-nia interese ukun no interese grupu. Realidade, Saudozu Nicolau Lobato nia fatin moris iha Sasatan oan iha Soibada, Munisípiu Manatuto, dezde Timor restaura nia ukun-an iha 20 Maiu 2002 to’o 2022 ne’e seidauk iha ukun-na’in ka boot ruma maka vizita no tau-matan ba fatin istóriku ne’e.

Notísia iha Relasaun: Horta Promete Mellora Kondisaun Merkadu Hotu no Tau Matan Ba Klínika Bairru-Pité

José Felix Lobato, tiun-rasik Sudozu Prezidente Nicolau Lobato. Foto/Hatutan.com

José Felix Lobato, mós fó sasi katak hafoin Nicolau Lobato mate, inklui nia maun-alin  na’in-12 ne’ebé mate hotu ba funu ukun rasik an ne’e,  asua’in FALINTIL lubun, inklui balun ukun daudaun ne’e, ba helik an ka subar an iha fatin refere to’o tempu naruk nia laran, purvolta tinan 10 nia-laran liu, maibé ukun an tiha no sa;e tiha ba ukun, haluha tiha fatin sira-ne’e no la tau atensaun ba hirak ne’ebé uluk fó an ba mate hodi soi sira husi persegidu no nia laran.

“Ha’u maka hela iha ne’e ho katuas uma defende no laiha nai-ulun ka ukun-na’in ida mak mai tau matan, maibé iha fatin ne’e mós ami subar maun-boot balun durante tinan sanulu (1989-1999), ikus mai sai tiha boot la konsidera fatin id- ne’e  no husik fatin ne’e nafatin fuik,” José Felix Andrade Lobato hateten bainhira simu prezensa Kandidatu Prezidente Repúblika ho numeru sorteiu ida, José Manuel Ramos-Horta, Kinta (07/04/2022).

Advertisement

Tiun rasik husi Saudozu Prezidente Nicolau Lobato, hateten tan,  iha Sasatan oan, Soibada,  foin ba dahuluk José Ramos-Ramos vizita hodi haree rasik fatin ne’e sei kontinua hanesan fatin tempu okupasaun Indonéziu nian, tanba seidauk hetan atensaun husi Estadu atu bele hadi’a ka konstrui hanesan sítiu istóriku kona-ba Saudozu Prezidente Nicolau Lobato ho gerrilleiru FALINTIL seluk ne’ebé mai subar iha fatin ne’e.

Nia hatutan Nicolau Lobato nia maun-alin sira hamutuk 13, maibé 12 mate hotu tamba funu ida ne’e nia hahalok too ikus mai família ida ne’e mohu no hela de’it mak Rogério Lobato.

Tiun husi saudozu prezidente Nicolau Lobato ne’e hateten too oras ne’e foin maun boot Xanana no maun José Ramos Horta mak mai rekoñese no konsidera fatin ne’e. Tanba-ne’e labele haluhan atu vota ba avó Ramos iha loron eleisaun prezidensiál segundu volta, 19 Abríl 2022.

José Felix Lobato hateten, la’ós tanba lagosta  partidu FRETELIN, maibé faktu hatudu katak  ema sira iha partidu FRETELIN haluhan istória no la ukun tuir povu nia hakarak ka Saudozu Nicolau Lobato nia pensamentu luta.

“FRETELIN ita respeita tamba bandeira ne’e sagradu, maibé ita kestiona ema sira ne’ebé kaer ukun hodi FRETELIN nia naran, maibé ukun la di’ak no laloos hodi husik povu moris iha terus no susar. Husik povu hamlaha, husik povu terus iha udan laran no husik povu tanis iha mate nia laran. iha situasaun kalamidade ne’ebé afeta mós ba povu iha Manatuto nian sa’e mai, Xanana mak mai haree no lori ai-han no apoia emerjénsia sira, inklui Timorona sira iha Dili no Inglaterra ho Korreia do Súl. Governu ne’ebé viabiliza husi FRETILIN la mosu to’o ohin loron,” José Felix Lobato hateten.

Veteranu ne’e husu atu uainhira José Ramos Horta eleitu ba Prezidente Repúblika tenke tau matan ba povu nia moris, rona povu nia halerik no ukun ho domin.

Advertisement

“Saudozu Nicolau Lobato sei tulun ita atu manan iha eleisaun atu ukun ho loos no tuir nia dalan,” nia dehan.

Iha biban ne’e, Prezidente PATIFOR, Gregório Saldanha, husu atu kandidatu Prezidente Repúblika, José  Ramos-Horta, rejista preokupasaun no lamentasaun  ne’ebé família saudozu Prezidente Nicolau Lobato aprezenta no kria duni kondisaun fatin moris Nicolau Lobato nian  ne’ebé nakonu ho du’ut no ai-tarak.

“Hein katak ita nia kandidatu sei tau iha konsiderasaun no uainhira eleitu tenke ko’alia ba Governu atu haree kondisaun fatin moris saudozu Nicolau Lobato nian, atu bele sai mós hanesan sítiu turístiku ho nia beleza istóriku  ne’ebé iha,” Gregorio Saldanha hateten.

Iha fatin hanesan José Ramos Horta hateten, timoroan tomak nunka bele haluhan Saudozu Nicolau Lobato nia luta no kontribuisaun ba povu no rai ne’e. Fatin ida ne’e mak eroi boot Nicolu Lobato moris no fatin ne’e konsidera sagradu tanba família Lobato kuaze mate mohu iha funu libertasaun.

“Monumentu boot Nicolau Lobato nian iha kedas rotunda Comoro, iha Aisirimo no uainhira eleitu sei haree atu halo mós konstrusaun monumentu ba saudozu nia fatin monu durante kombate. Ita sei konstrui fatin ida ne’ebé nakonu ho memória kulturál no espirituál para fó onra ba Nicolau Lobato,” José Ramos Horta hateten.

Advertisement

José Ramos Horta hatutan uainhira eleitu sei kumpre promesa sira no sei buka meius atu Governu bele tau atensaun ba fatin moris saudozu prezidente Nicolau Lobato.

Iha vizita kandidatu Prezidente Repúblika, José Ramos-Horta ne’e akompaña direita husi Rogério Tiago Lobato, militante no apoiante sira husi partidu polítiku sira hanesan CNRT, PATIFOR, PD, PDRT, FRENTE-MUDANSA inklui ho movimentu sira hotu ne’ebé fó apoiu ba kandidatu José Ramos-Horta.

Jornalista: Vito Salvador

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

Opozisaun kestiona prioridade orsamentu sira kontinua konsentra de’it ba setór petroliferu

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes

(more…)

Continue Reading

Polítika

FRETILIN Kestiona no Duvida, Sé Mak Benefisiáriu Direta OJE 2027

Published

on

By

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

(more…)

Continue Reading

Nasionál

Programa Uma Dignu Avansa, Uma 25 Prontu atu Inaugura

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubro 2026), Díli-Governu sei halo inaugurasaun ba uma dignu hamutuk 25 iha munisípiu Manatuto, Postu Administrativu Natarbora, no Munisípiu Manufahi postu administrativu Fatuberliu, nu’udar parte husi programa uma dignu ne’ebé sei kontinua dezenvolve iha munisípiu sira seluk.

Inaugurasaun ne’e sei fó prioridade ba uma sira ne’ebé konstrusaun kompletu ona no prontu atu hetan utilizasaun husi família benefisiária, atu nune’e sira bele hahú hela iha uma foun ne’ebé seguru no dignu.

“Iha loron 22 agora ne’e ita sei halo inaugurasaun ba uma dignu primeiru iha Fatuberliu no depois tuir mai sei iha Natarbora, no restu ne’e sei iha prosesu, uma sira ne’ebé atu inaugura ne’e tenki prontu 100%. Ita tenki inaugura ona uma ne’e para ema bele hela ona, lae hein fali uma ne’ebé mak seidauk hotu dala ruma ema labele hela lalais, uma ne’ebé kompletu los ona mak iha Fatuberliu, dau-daun ne’e iha uma 25 mak ita sei halo inaugurasaun,” Dehan Vise-Primeiru-Ministru, Ministru Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitáriu, Mariano Assanami Sabino ba Hatutan.com iha Ministérii Finansas, Aitarak-laran, Kuarta14/10/2026.

Iha faze tuir mai, iha mós planu atu halo estudu kona-ba konstrusaun uma tanba sei halo uma ho vertikál.

Advertisement

Programa uma dignu ne’e sai parte husi prioridade iha planu ministériu, depois durante tinan 20 independénsia, Governu fó atensaun bo’ot ba infraestrutura bázika, hanesan estrada, eletrisidade no bee-moos.

Agora, Governu hakarak aumenta investimentu iha setór uma, liu-liu atu garante katak juventude ho idade 18 ba leten bele asesu ba uma dignu.

“Ita iha moto katak ha’u nia uma mak ha’u nia moris mak sai nu’udar mensajen prinsipál husi programa ne’e. Uma la’ós de’it fatin atu hela, maibé mós símbolu dignidade, seguransa no estabilidade ba moris família ida,” Hatete Vise-Primeiru-Ministru

Programa ne’e sei kontinua to’o responde ba nesesidade populasaun, tanba iha konstituisaun hatete katak sidadaun hotu-hotu iha direitu atu asesu ba uma ne’ebé dignu no apropriadu.

Além husi fornese uma ne’e integra mós ho atividade ekonómika no dezenvolvimentu rurál, atu ajuda família benefisiária hasa’e rendimentu no hadi’a sira-nia kondisaun moris.

Advertisement

“Uma dignu ne’e integra mós ho oinsá mak atu hamenus kiak tanba ne’e mak ita integra ho atividade ekonomika, dezenbolvimentu rurál sei fasilita oinsá para sira bele iha rendimentu, tanba uma dignu sira ne’e sei selu la’os gratuita, selu mais kuandu nia rendimentu ne’e to’o ona $500 ba leten, katak tenki hadia nia ekonomia para ita halo uma nia dihnu iha laran tanba nia ekonomia komesa iha ona para bele halo manutensaun ba uma no bele iha sustentabilidade,” Assanami informa

Programa uma dignu ne’e mós sei liga ho edukasaun, liuhusi AHHA Education, ne’ebé sei oferese kursu lian Inglés no Portugés gratuitu ba labarik sira husi família benefisiária.

Além ne’e, kondisaun edukasaun no asesu ba eskola ne’ebé di’ak sei sai parte importante atu prepara labarik sira ba futuru, no ajuda sira iha oportunidade atu dezenvolve an no kontribui ba família no sosiedade.

“Konstrusaun uma ne’e tekniku sira hare’e katak maximu tau iha $40.000 mil mais agora sira atu hadia fali parese sei liu uitoan husi ida ne’e, mais realidade ne’e uma kuartu 4, uma ne’e se ita halo privadu mós ho $40.000 ne’e mós dala ruma ita la halo uma hanesan ne’e. Tanba ne’e mak ha’u husu ba tékniku sira tenki seriedade, survey no kompañia mós tenki iha lukru, tanba ne’e mak difikuldade kompañia mós dala ruma sira menan tiha tender mais la iha benefisiu, ida ne’e tékniku sira tenki hare’e para kada programa ka projetu ne’ebé mak ita halo tenki iha benefisiu ba kompañia para sira bele esforsu halo servisu,” Termina Assanami.

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

Advertisement

Continue Reading

Trending