Connect with us

Justisa & Krime

Kazu Projetu Set-top Box RTTL,E.P, CAC Bolu Ona Sasin Husi MAPKOMS ho RTTL

Published

on

Hatutan.com (24 Marsu 2021), Dili– Komisaun Anti-Korrupsaun (CAC, sigla portugés) bolu ona sasin sira husi ministériu relevante ka Ministériu Asuntu Parlamentár no Komunikasaun Sosiál (MAPKOMS) ho sasin relevante sira iha instituisaun Rádiu Televizaun Timor Leste, Empreza Públika (RTTL,E.P) hodi presta deklarasaun iha CAC kona-bá  kazu projetu instalasaun Set-top box/dexodificador RTTL,E.P.

Notísia iha Relasaun: MP Delega Ona Kompeténsia Ba CAC atu Arrola Sasín ba Kazu Set-top Box RTTL,E.P

Komisáriu CAC, Sergio Hornai. Foto/Hatutan.com

Komisáriu CAC, Sergio Hornai, ne’ebé Hatutan.com, konfirma hateten, bainhira CAC  simu  tiha delegasaun kompeténsia husi Ministériu Públiku (MP), investigadór husi CAC ezerse funsaun hodi halo inkéritu ka dilijénsia ba sasin hodi hetan verasidade, liu-liu atu hatán ba delegasaun no instrusaun ne’ebé mai husi MP hodi halo deskobrimentu, verdade husi kazu projetu instalasaun Set-top box/dexodificador RTTL,E.P.

“Sasin lubuk ida maka bolu ona, konserteza hanesan na’in ba projetu ninia ema bolu ona, nune’e mós husi instituisaun sira nakait hanesan RTTL,E.P rona ona hodi hatene loloos verasidade husi planu orsamentu, ezekusaun no prosedimentu ba husi projetu refere atu bele rekolla prova dokumentu, provas testemuña sira, no karik nesesáriu involve mós ema no ajénsia ne’ebé karik iha relasaun ho kazu ne’e,” Komisáriu CAC, Sergio Hornai  hateten hodi responde Hatutan.com iha ninia servisu fatin, Edifísiu CAC, Farol, Dili, Kinta (24/03/2022).

Advertisement

CAC sei halo investigasaun ne’ebé kle’an, kualidade, responsabilidade tuir legalidade ne’ebé iha, tanba liuhusi investigasaun ne’ebé halo ba sasin sira bazeia ba sira nia depoimentu no esklaresimentu ne’ebé komprensivu kona-bá matéria de faktu, maka  bele hatene lolos infrasaun no se maka sai autór no responsavel ba pratika refere.

Notísia iha Relasaun: Kazu Projetu Set-top Box RTTL,E.P iha Prosesu Distribuisaun Ba Prokuradór Titulár

Komisariu CAC, Sergio Hornai esklarese tan, prosesu investigasaun iha variedade hahú husi fulan ida ka rua tanba presiza tempu natoon ba investigadór hodi halo servisu ho eskluzividade.

“Rezultadu investigasaun sei aprezenta iha diskusaun preliminár CAC, liu-liu konteúdu de faktu, prova, indísiu no sei iha koordenasaun efetivu ho prokuradór titular no ikus liu komisáriu CAC sei remesa ba Gabinete Prokuradór Jerál Repúblika (PGR, sigla portugés) hodi haree,” Sergio Hornai haktuir.

Bainhira rezultadu investigasaun CAC nian iha ona MP maka MP sei haree  no bainhira sei iha falta ruma maka MP sei haruka fali despaxu própriu ho orientasaun klaru ba CAC hodi halo reabertura hodi fó sekuénsia ba orden MP nian.

Advertisement

Iha Orsamentu Jerál Estadu tinan fiskál  2021, MAPKOMS hetan rubrika transferénsia publika ho montante $3,093,528.00 no husi orsamentu ne’e inklui ona osan ho montante $900,000.00 hodi finansia ba projetu  instalasaun Set-top Box/dexodificador RTTL,E.P  hamutuk 30.000 (rihun tolu nulu) ba komunidade iha Munisípiu Dili, Liquiça, Ermera ho Manatuto.

Notísia iha Relasaun: CAC Submete Ona Kazu Projetu Set-top Box RTTL,E.P Bá Ministériu Públiku

Projetu instalasaun Set-top Box/dexodificador RTTL,E.P ne’e, deskonfia Ministériu Asuntu Parlamentár no Komunikasaun Sosiál (MAPMKOS) estabelese kontratu direta ho DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda, ho nia valór orsamentu $900,000.00. Nune’e, kustu ba instalasaun kada Set-top Box/dexodificador RTTL,E.P $30.00 ba benefisiáriu  kada uma-kain  hamutuk 30.000 (rihun tolu-nulu) iha Dili, Liquiça, Ermera ho Manatuto.

Projetu ne’e deskonfia hamosu KKN tanba Ministru Asuntu Parlamentár no Komunikasaun Sosiál (MAPKOMS), Francisco Martins da Costa Pereira  Jerónimo nu’udar mós prezidente Federasaun Futeból Timor Leste (FFTL) estabelese akordu ho empreza DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda, ne’ebé na’in mós mak Sekretaria Gabinete Prezidente FFTL,  Melánia da Silva Fernandes Capela. 

Dokumentu komprovativu (Certidão do Registo Comercial) hosi SERVE,I.P  ne’ebé Hatutan.com asesu hatudu katak empreza DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda, nu’udar sósiu ka shares husi Fan Yuanxiang, natural Hunan-Xina ho nasionalidade Xina no Melánia da Silva Fernandes Capela, timoroan ne’ebé hala’o mós serbisu loron-loron nian, tempu ne’ebá, hanesan Sekretaria iha Gabinete Prezidente Federasaun Futeból Timor Leste (FFTL), Francisco Martins da Costa Pereira Jerónimo, atuál MAPKOMS.

Advertisement

Hafoin reuniaun Konsellu Ministru  iha Palaçio do Governo, Kuarta (19/01/2022), Hatutan.com halo konfirmasaun ho Ministru Asuntu Parlamentár no Komunikasaun Sosiál (MAPKOMS), Francisco Pereira da Costa Jerónimo, hateten, nia laiha relasaun ho empreza DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda

“Ha’u la iha urusan, ha’u la haree sira ne’e ida tamba hau la hatene,” Francisco da Costa Jeronimo hateten hodi lia tun tan dehan, Hatutan,com ba buka tuir iha Servisu Aprovizionamentu atu hatene projetu Set-top Box/dexodificador RTTL,E.P ho valor orsamentu $900,000.00 halo husi adjudikasaun direita ka lae. Nune’e, bele hetan prova.

“Ita boot bele ba verifika ka cek iha fatin sira-ne’e, ba iha aprovizionamentu ba cek iha ne’ebá,” Ministru  Francisco da Costa Jerónimo nu’udar mós prezidente FFTL hateten.

Governante ne’e mós rejeita informasaun katak kompañia DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda viola regra kontratu hodi la halo instalasaun Set-top Box/dexodificador ba iha komunidade ida-idak nia uma.

“Ita boot bele ba halo investigasaun kompañia ba distribui de’it ka halo mós montajen pois lori informasaun mai,” Francisco da Costa Jeronimo tenik tan.

Advertisement

Nia informa tan katak projetu ne’e remata ona tamba ne’e buat hotu liu husi dalan legal. 

Hatutan.com halo esforsu durante fulan ida hodi buka-tuir edifísiu kompañia DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda  ne’ebé ninia enderesu hakerek iha Certidão do Registo Comercial hosi SERVE,I.P katak iha Aldeia Fomentu III , Suku Comoro, Postu Administrativu Dom Aleixo, Munisípiu  Dili, maibé la hetan edifísiu ninia isin-lolon.

Alende ne’e, Hatutan.com mós esforsu hodi halo kontaktu no tenta dala barak atu halo entrevista ho na’in ba kompañia DILI ENTERNAL INNOVATION INFORMATION, Lda, Melánia da Silva Fernandes Capela,  maibé rejeita atu fó komentáriu no la iha tempu atu halo entrevista.

Notísia iha Relasaun: Direitu Bá Resposta Husi MAPKOMS Kona-bá Projetu Intalasaun Set-top Box RTTL,E.P

Jornalista: Carmelita Isaac

Advertisement

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Justisa & Krime

Komisaun A Husu CAC Servisu ho Instituisaun Intelijénsia Sira iha Luta Kontra Korrupsaun

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes

(more…)

Continue Reading

Justisa & Krime

20 Outubru-ne’e, Tribunál Díli realiza julgamentu ba argiudu sira iha kazu Set-Top Box RTTL, E.P

Published

on

By

Hatutan.com, (15 Outubru 2026), Díli— Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Díli (TJPID) ajenda ona audénsia julgamentu ba arguidu na’in-rua ne’ebé komete kazu  projetu instalasaun Set-Top Box  (STB) Rádiu Televizaun Timor-Leste, Empreza Públika (RTTL,E.P).

(more…)

Continue Reading

Justisa & Krime

Tauk Povu Lakon Konfiansa Ba Tribunál, Komisaun La Públika Valór Ezame Kandidatu Juízes

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubro 2026), Díli – Membru Komisaun Rekrutamentu Juiz ba Tribunál Supremu Justisa (TSJ), Carmelita Caetano Moniz hatete, Kandidatu ne’ebé hetan valór ne’ebé to’o ba kritériu aprova sei hetan estatutu aptu, enkuantu sira ne’ebé la atinji valór ne’ebé determina sei konsidera la aptu, kandidatu sira ne’ebé la aptu iha direitu atu hato’o reklamasaun, no juri sei analiza reklamasaun hirak-ne’e antes foti desizaun.

Tuir Carmelita, servisu juis nian iha responsabilidade bo’ot iha sosiedade, tanba desizaun judisiál sira afeta diretamente direitu no moris sidadaun sira. Tanba ne’e, nia konsidera katak avaliasaun ba juis tenke hala’o ho kuidadu no tuir kritériu ne’ebé klaru.

“Valór ita labele tau, tanba sé juíz ida hetan valór ida ki’ik tebes, konfiansa povu nian ba tribunál oinsá? impaktu sosiál makas tanba ho ida ne’e mak juíz sira nia servisu la hanesan ita bai-bain. Juíz nia servisu ne’e servisu ida ne’ebé ita dehan depois de Maromak, segundu maromak iha mundu mak juíz sira ona, ema hotu-hotu tenki kumpri, sira haruka ba prizaun tenki ba, entaun ita tenki rezerva tebes sasan sira ne’e,” Dehan Membru Komisaun Rekrutamentu Juiz ba Tribunál Supremu Justisa (TSJ), Komisária Carmelita Caetano Moniz, iha Palásiu Governu, Kinta 15/10/2026.

Nia mós rejeita kona-ba diskriminasaun iha prosesu avaliasaun, nia afirma katak membru juri na’in tolu no sekretáriu ida mai husi Portugal, no sira la koñese kandidatu sira ne’ebé partisipa iha prosesu rekrutamentu.

“Primeiru la iha diskriminasaun ba valór tanba juri na’in 3 ho sira nia sekretáriu ida mai hotu husi ne’eba (Portugal) sira nein koñese kandidatu ida, ne’ebé ita atu ko’alia deskriminasaun husi ida ne’ebé? Afasta sira ne’e tanba valór la to’o, tuir regulamentu avaliasaun ne’ebé mak komisaun aprova katak ezame eskrita ne’e sira ne’ebé iha valór masimu di’ak liu ne’e mak 20,” Nia informa

Advertisement

Avaliasaun ba ezame eskrita hala’o tuir regulamentu ne’ebé komisaun aprova ona. Tuir nia, kandidatu ne’ebé hetan valór máximu 20 mak konsidera aptu ka pasa, enkuantu kandidatu ne’ebé hetan valór menus husi 10 la pasa.

Nia mós kompara sistema ne’e ho avaliasaun karreira iha instituisaun judisiál no Ministériu Públiku, ne’ebé uza kategoria kualifikadu no la kualifikadu. Nia konsidera katak publikasaun valór individual ba juis bele iha impaktu ba konfiansa públiku ba tribunál.

Vaga ne’ebé disponivel limitadu kompara ho númeru kandidatu sira, kandidatu na’in 32 kompete ba vaga ne’en (6) iha Tribunál Supremu Justisa, enkuantu kandidatu na’in 24 seluk kompete ba vaga sia iha Tribunál Rekursu.

Nia aumenta, kandidatu sira ne’ebé la hetan vaga iha faze ida bele hein oportunidade seluk atu partisipa iha prosesu seleksaun ba Tribunál Rekursu ka Tribunál Supremu Justisa, tuir vaga no kondisaun ne’ebé disponivel.

“Kandidatu sira ne’ebé la pasa iha prosesu seleksaun ba tribunál superior sira sei kontinua hala’o sira-nia funsaun nu’udar juis iha primeira instánsia, no bele partisipa fali iha konkorsu tuir regra no oportunidade ne’ebé disponivel,” Nia salienta.

Advertisement

Iha parte seluk, komisáriu José Pedro Camões, esplika, avaliasaun ba kandidatu sira hala’o tuir kritériu ne’ebé komisaun determina ona, ho rezultadu aptu no la aptu. Kandidatu sira ne’ebé la konkorda ho rezultadu avaliasaun bele uza sira-nia direitu atu hato’o reklamasaun.

“Ezame ne’e iha maneira rua atu fó valór tau aptu no la aptu, ida valór sufisiente ba leten mak aptu no ida númeru eskala ki’ik ne’e mak la aptu ne’ebé la’os buat foun ida, labele deskonfia, bai-bain dehan valór iha 6 ba leten ne’e valór ida di’ak, karik valór 5 mai kraik ne’e valór ida ladun di’ak, ne’ebé maneira atu avalia ne’e mak ida ne’e, se la aptu, sira bele uza sira nia direitu atu halo reklamasaun, depois juri sira sei hare’e sira nia reklamasaun ne’e atu fó fali desizaun seluk,” Esplika Membru Komisaun Rekrutamentu Juiz ba Tribunál Supremu Justisa (TSJ), José Pedro Camões.

Desizaun kona-ba prosesu avaliasaun no rekrutamentu juis nian tama iha kompeténsia Konsellu Superior Majistratura Judisiál, tuir lei no regulamentu ne’ebé vigora.

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

 

Advertisement

Continue Reading

Trending